Ondernemerschap is een prachtig talent. Met ondernemerschap bereik je meer. Het is een magisch ingrediënt dat een belangrijke rol speelt bij het hebben van succes. En het is onmisbaar bij het realiseren van veranderingen. Daarover zijn we het waarschijnlijk wel eens. Ik ken eigenlijk niemand die ondernemerschap een onaantrekkelijke eigenschap vindt.
Deze onverdeeld positieve waardering geldt echter niet voor ondernemers en ondernemingen. Ondernemers worden maar al te vaak gezien als graaiers, uitbuiters, oplichters en leugenaars. En ondernemingen kampen met imagoproblemen als “greedy institutions”, en “intensieve menshouderijen”. Helaas is dat vaak nog terecht ook! Toegepast ondernemerschap bevindt zich in een crisis. En die crisis is het gevolg van gedrag.
Dat is een geluk bij een ongeluk want gedrag is een keuze. En op een keuze kun je terugkomen. Dat biedt perspectief voor de toekomst.
Als je een keuze wilt herzien, is het verstandig om eerst vast te stellen over welke keuze het gaat en wat de gevolgen daarvan zijn. De keuze die we gemaakt hebben, is kernachtig samengevat in het Groot Woordenboek van de Nederlandse Taal (Van Dale, 14e druk, 2005) waar een onderneming als volgt wordt beschreven:
2 zaak die men opzet of drijft om geldelijke voordelen te halen
3 (econ.) zelfstandig, op winst gericht bedrijf of complex van bedrijven als zodanig
Deze beschrijvingen geven goed weer wat we elkaar al jaren vertellen:
Het doel van een onderneming is WINST maken, financiële winst!
We geloven erin en handelen ernaar. Het is onze waarheid geworden. En deze benadering krijgt voorrang boven tal van andere mogelijkheden zodat een materialistische, kille en cynische visie op ondernemen de boventoon voert.
Dit kille cynisme is niet bepaald inspirerend. De liefdeloosheid ervan is moordend en leidt in veel organisaties tot onverschilligheid en egocentrisme. Met drie grote V’s als tastbaar resultaat: Verspilling, Vervuiling en Vernietiging.
De verspilling zien we terug in de verspilling van talenten, tijd, energie en grondstoffen. Dat is natuurlijk paradoxaal omdat verspilling de winst drukt. Deze verspilling is dan ook een onbedoeld gevolg van de liefdeloosheid waar ondernemingen aan lijden.
De liefdeloze organisatie vervuilt haar eigen nest met verstoorde relaties en mismanagement. Daarnaast is vervuiling van de natuurlijke omgeving aan de orde van de dag.
En tot slot leidt deze vorm van ondernemen tot kapitaalvernietiging en vernietiging van de leefomgeving met haar natuurlijke bronnen.
Je zou denken dat afnemers, medewerkers en politici deze manier van ondernemen zouden afwijzen. Helaas is het zo verweven geraakt met onze cultuur dat we bang zijn met resoluut verzet onze welvaart te verspelen. We zien vaak ook geen alternatief. Schrikbarend is dat opkomende economieën ons kopiëren en zelfs overtreffen.
Dat gaat dus niet goed! Daar leg ik mij niet bij neer. Als ondernemer in verzet tegen de onverschilligheid herdefinieer ik het doel van een onderneming. En ik vraag je hoopvol deze nieuwe definitie over te nemen en waar mogelijk door te geven:
Het doel van een onderneming is het leveren van producten en diensten die de kwaliteit van het bestaan ten goede komen en een duurzame relatie met de sociale en natuurlijke omgeving bevorderen.
Als we het mooie talent van ondernemerschap inzetten voor een sociaal en ecologisch duurzaam evenwicht ontstaat er toch een nieuw en inspirerend perspectief op ondernemers en op onze ondernemingen? Daar worden we allemaal beter van. Met deze boodschap kunnen we de wereld veranderen. En door ernaar te handelen, doen we het!
Aanvullingen en suggesties? Graag!
